"Lepsze sto druhów niźli sto rubli w kalecie" (rosyjskie)
Gości on-line: 25    
 
  19 października 2017 - wschód: 7:10, zachód: 17:44
  Imieniny obchodzą: Piotr, Michał, Ziemowit
pokaż wszystkie

Spotkania z Klio ... czyli Kalendarium oświęcimskie - luty

11.02.2008

 

 

Na przełomie stycznia i lutego 1454 r.
na zamku w Oświęcimiu zatrzymał się orszak Elżbiety Rakuszanki, córki cesarza niemieckiego Albrechta II Habsburga i przyszłej żony króla polskiego Kazimierza Jagiellończyka. Elżbieta, znana w historii jako „matka królów” (urodziła polskiemu monarsze 6 synów i 7 córek), była osobą wykształconą, protektorką artystów, a zarazem inicjatorką starań o tron Czech i Węgier dla dynastii Jagiellonów.

Na przełomie stycznia i lutego 1481 r.
w okolicach Oświęcimia i Kęt zakwitły drzewa owocowe. Upalny wręcz początek zimy tego roku był jakby zapowiedzią mającej wkrótce nadejść „małej epoki lodowcowej”, gdy do Szwecji można było udać się saniami.

Na przełomie stycznia i lutego 1656 r.
odbity z rąk szwedzkich przez górali Torysińskiego w grudniu 1655 r. Oświęcim, został w pierwszych dniach lutego powtórnie zajęty przez 700 rajtarów karnej ekspedycji gen. Jana Weyharda Wrzeszczowicza. Szwedzi w akcie zemsty za grudniową porażkę i klęskę swoich wojsk pod Żywcem doszczętnie spalili miasto.

1.02.1945 r.
przedstawiciele Głównego Urzędu Naftowego z upoważnienia rządu lubelskiego przejęli wybudowany przez niemiecki koncern I.G. Farben zakład „Buna-Werke”. Natomiast w połowie lutego fabrykę zajęły oddziały sowieckie - „trofiejszcziki” dokonując demontażu i rabunku maszyn oraz urządzeń.

2.02.1872 r.
Rada Królewskiego Miasta Oświęcimia podjęła decyzję o rozpoczęciu budowy przy pl. Szpitalnym (ob. ul. Kościelna) szkoły dla dziewcząt oraz nowego ratusza w Rynku Gł. Oba obiekty zaprojektował i nadzorował ich wykonanie arch. Leopold Michel.

2.02.1951 r.
po 25 latach pracy duszpasterskiej w oświęcimskiej parafii zmarł jej proboszcz – ks. dziekan Jan Skarbek "...człowiek o kryształowym charakterze". Pomimo upokorzeń i upodlenia doznanego od Niemców w 1942 r. nie zatracił swojego człowieczeństwa i do końca wytrwał jako „... obywatel nie uznający różnic religijnych ani społecznych między obywatelami miasta”.

3.02.1925 r.
w Oświęcimiu rozpoczął działalność Bank Ludowy, którego pierwszym dyrektorem – przewodniczącym został baron Jan Czecz, właściciel majątku ziemskiego z Zaborza. Dziś kontynuatorem tej przedwojennej inicjatywy w naszym mieście jest Bank Spółdzielczy.

6.02.1910 r.
w kościele klasztornym Sióstr Klarysek Od Wiecznej Adoracji pw. Trójcy Przenajświętszej w Kętach odbyła się uroczysta instalacja Króla Eucharystycznego. Bogato zdobiona dziełami snycerskimi Stanisława Jarząbka (seniora) świątynia została uhonorowana tytułem Sanktuarium Wieczystej Adoracji Najświętszego Sakramentu.

6.02.1983 r.
w Oświęcimiu urodziły się pierwsze powojenne trojaczki: Anna, Dorota i Piotr Niedziela.

7.02.1915 r.
w Oświęcimiu odbyły się uroczystości związane z rocznicą wybuchu powstania 1863 r. Na uroczystą wieczornicę w Hotelu Herza przybył korpus oficerski I brygady Legionów Polskich z brygadierem Józefem Piłsudskim na czele. Na zakończenie Piłsudski wzniósł toast za pomyślność ziemi oświęcimskiej „Słup graniczny tkwi na niej, aby w niedalekiej przyszłości już nie pasmem granicznym, ale ważnym ośrodkiem Polski stała się ta prastara Piastów ziemica”.

9.02.1339 r.
król polski Kazimierz Wielki w dokumencie wydanym w Krakowie potwierdził fakt oderwania Oświęcimia i księstwa od Korony Polskiej i zhołdowania tej ziemi Królestwu Czech.

9.02.1440 r.
wojewodzic łęczycki Dzierżko z Rytwian h. Jastrzębiec przekazał królowi polskiemu Władysławowi III (Warneńczykowi), za zwrotem kosztów poniesionych na wyprawę, zdobyty w 1438 r. Zator.

9.02.1893 r.
w Kętach urodził się Stanisław Królicki, ppłk Wojska Polskiego, dowódca 7 pułku strzelców konnych, wsławiony w czasie kampanii obronnej 1939 r. Zmarł w wyniku odniesionych ran w twierdzy Modlin 28.09.1939 r.

11.02.1982 r.
do rejestru zabytków woj. bielskiego został wpisany „Układ urbanistyczny Oświęcimia z XIV / XV w., na planie szachownicowym, zamkniętym wrzecionowatym owalem dawnych obwarowań wraz z nieregularnym zagęszczeniem uliczek w rejonie wlotów do starego miasta oraz zespół zabudowy starego miasta z przełomu XIX i XX w. z głównymi dominantami: zamek, kościół, klasztor”.

7.02.1914 r.
w oświęcimskim sądzie rozpoczął się proces przeciwko działającej bez koncesji agencji „Canada – Pacyfik”. Na początku XX w. Oświęcim jako miasto graniczne monarchii austriackiej przeżywał „najazdy” robotników sezonowych szukających pracy na terenie Prus i Saksonii, jak również i tych, którzy emigrowali za ocean. Oprócz legalnie działającego Biura Podróży Zofii Biesiadeckiej istniała cała sieć agencji, które niejednokrotnie okradały swoich klientów.

18.02.1941 r.
w celu uzyskania mieszkań dla specjalistów mającej powstać fabryki „Buna-Werke” marszałek III Rzeszy Herman Goering wydał zarządzenie o wysiedleniu wszystkich Żydów z Oświęcimia. Deportowani do Chrzanowa i Sosnowca oświęcimscy Żydzi, po likwidacji gett w tych miastach, zostali przewiezieni do KL Auschwitz.

19.02.1995 r.
w Trybunie Śląskiej ukazał się artykuł Jerzego Bebaka „Lagergescheft Auschwitz”. Po raz kolejny w najnowszej historii Oświęcim stał się w opinii światowej miastem konfliktów i nietolerancji. Rozpoczęta wtedy dyskusja dopiero w styczniu tego roku znalazła swój epilog. Najwięcej na tej „awanturze” straciło miasto i jego mieszkańcy.

21.02.1457 r.
w Gliwicach podpisano układ, na mocy którego książę oświęcimski Jan IV sprzedał polskiemu monarsze Kazimierzowi Jagiellończykowi księstwo oświęcimskie z grodami Oświęcim i Wołek za 50 tys. grzywien szerokich groszy praskich. Księstwo oświęcimskie stało się własnością polskiego króla, jednak wygaśnięcie zależności lennej tej ziemi od Korony Czeskiej nastąpiło dopiero na zjeździe władców Polski i Czech w Głogowie w 1462 roku.

24.02.1327 r.
ks. oświęcimski Jan I zwany Scholastykiem złożył w Bytomiu wzorem innych książąt śląskich hołd lenny (homagium) królowi Czech Janowi Luksemburskiemu i przyjął od niego w dziedziczne lenno księstwo oświęcimskie z miastami: Oświęcim, Zator, Kęty, Żywiec, Wadowice, Spytkowice. Tym samym ziemia oświęcimska została uzależniona na okres 135 lat od Korony Czeskiej.

25.02.1564 r.
na sejmie koronnym w Warszawie król polski Zygmunt August wydał „wtóry przywilej poprawy wcielenia i zjednoczenia Księstw Oświęcimskiego i Zatorskiego”. Ziemia oświęcimska powróciła do Macierzy zachowując swoje tytuły księstw oraz zagwarantowaną przywilejami pewną autonomię. Aktem inkorporacyjnym (wcielenia) przesunięta została granica Królestwa Polskiego w kierunku południowo-zachodnim aż po rzekę Białą i zakole Wisły.

Opracował przewodnik terenowy i beskidzki

Leszek Żak

Oświęcim, 2005 r.